FUTBOL

BASKETBOL

GOLF

TENİS

HENTBOL

PLAJ VOLEYBOLU

VOLEYBOL

OKÇULUK

OLİMPİK

YÜZME

BİNİCİLİK

FUTBOL

2002 Dünya Kupası’nda Şenol Güneş yönetiminde alınan üçüncülüğün yanı sıra Fatih Terim yönetimindeki Euro 2008 üçüncülük ödülü ise ülkemizin futbol tarihindeki en büyük başarılarıdır.

 

FUTBOL

Uluslararası Futbol Birliği Kurulu tarafından belirlenen 17 temel kural çerçevesinde oynana futbol, iki takım arasındaki on bir oyuncu ve kendine has bir topla oynanan bir takım sporudur. Aynı zamanda dünyadaki en popüler sporlardan biri olan futbol, günümüzde ise yaklaşık 250 milyonu aşkın oyuncu tarafından oynanmaktadır. Dikdörtgen şeklindeki yapay veya gerçek çimle kaplı sahada oynanan spordaki oyuncuların amacı; temelde ayak olmak üzere vücudunun belli kısımlarını kullanarak topu karşı takımın kalesine sokarak, gol atmaktır.

 

Futbol maçları; 45’er dakikalık iki devreye ayrılan 90 dakikadan oluşur. Karşı takımdan daha fazla gol atmayı başaran takım, galip gelirken atılan gol sayılarının eşit olması durumunda ise maç berabere tamamlanır. Karşılaşmalarda kurallara uygun şekilde maçı yöneten bir orta hakem, iki yardımcı hakem ve bir dördüncü hakem bulunmaktadır. Bazı turnuvalarda ise iki ek yardımcı hakem de bulunabilir.

 

İlk olarak 1863 yılında İngiltere Futbol Federasyonu tarafından sistemleştirilen modern futbol kuralları günümüze kadar birçok değişikliğe uğramıştır.

 

Futbolun uluslararası alandaki yönetim teşkilatı ‘Uluslararası Futbol Federasyonu Birliği (FIFA)’ olup, her dört senede bir ‘Dünya Kupası’ nı organize etmektedir.

 

FUTBOL SAHASI

Futbol sahası dikdörtgen şeklinde olup, sahanın yanlarında yer alan iki uzun çizgi taç çizgisi, kısa kenarlarda yer alan çizgiler ise kale çizgisi olarak adlandırılır. Kale çizgileri 45 ile 90 metre arasında, taç çizgileri ise 90 ile 120 metre arasında olmalıdır. Uluslararası maçlarda ise bu uzunluklar kale çizgileri için 64 ile 75 metre, taç çizgileri içinse 100 ile 110 metre olarak belirlenmiştir. Saha her iki taç çizgisinin orta noktasını birleştiren bir çizgiyle ikiye ayrılır. Futbol sahaları zemin rengi yeşil olmak kaydıyla doğal veya yapay çimden oluşabilmektedir.

 

OYUNCULAR ve TEKNİK EKİP

Futbol oyuncularına futbolcu denir ve her takım birisi kaleci olmak üzere on bir oyuncuyla sahada yer alır. Her takımın sahadaki oyuncuların dışında yapılan futbol maçının yer aldığı organizasyonun kurallarına göre belli bir sayıda yedek oyuncusu vardır. Yapılacak karşılaşmalarda yedek oyuncuların isimleri maç başlamadan önce hakeme verilir. İsmi verilmeyen yedek oyuncular maçta oynayamazlar.

 

OYUNDAKİ POZİSYONLAR

Kaleci dışında kalan on oyuncu, saha içinde farklı pozisyonlarda görev alırlar. Bu pozisyonlar; defans, orta saha ve forvet olmak üzere üç ana gruba ayrılırken, bu üç grup da kendi içinde bölümlere ayrılmaktadır.

Defans: Kendi kalesine en yakın konumda bulunan ve karşı takımın yaptığı hücumları en geride karşılayan pozisyondur.

Forvet: Ana amacı gol atmak olan ve rakip kaleye en yakın oyuncuların oluşturduğu pozisyondur.

Orta saha: Defans ve forvet arasında kalan hem defansif hem de ofansif görevler üstlenen oyuncuların oluşturduğu gruptur.

 

HAKEMLER ve GÖREVLERİ

Futbol maçları, maçı yönetmede ve oyun kurallarını uygulamada tam yetkili olarak atanan bir orta hakem tarafından yönetilir. Orta hakeme yardımcı olmak amacıyla iki yardımcı hakem bulunur. Taç çizgisi üzerinde, her yarı saha için bir yardımcı hakem olmak üzere toplam iki yardımcı hakem vardır.

 

Yardımcı hakemler; topun oyun alanının dışında çıkışını ve ofsaytları işaret etmenin yanı sıra, diğer birtakım pozisyonlarda da orta hakeme yardımcı olurlar. Oyun alanının yarısından sorumlu olan yardımcı hakemler, orta hakemi ellerindeki küçük bayraklarla uyarırlar.

 

FUTBOL FORMALARI

Futbolcuların giymek zorunda olduğu temel gereçler; forma, şort, tozluk, tekmelik ve futbol ayakkabısından oluşmaktadır. Kaleci dışındaki takım oyuncularının forma, şort ve tozluk renkleri aynı olmalıyken, diğer takım ile hakemlerin gereçlerinden de ayırt edilebilecek renkte olması gerekmektedir. Her oyuncunun forması üzerinde farklı bir numara yer almaktadır.

Bütün futbolcular, krampon olarak da bilinen futbol için uygun biçimde üretilmiş özel ayakkabı kullanırlar. Ayağa veya kaval kemiğine gelen tekmelerde yaralanmaları en aza indirmek için tekmelik ve tozluk kullanırlar.

 

FAULLER ve HAREKETLER

Faul: Oyun esnasında futbol kurallarında listelenen hareketlerden herhangi birinin gerçekleştirilmesi faul olarak adlandırılmaktadır. Yapılan hareketin türüne göre faul yapan oyuncunun karşısındaki takım, serbest vuruş veya penaltı vuruşu kazanır.

Penaltı: Direkt serbest vuruş gerektiren ihlallerin ceza alanı içerisinde yapılması durumunda, rakip takım lehine bir penaltı vuruşu verilmektedir. Penaltı vuruşu, ceza sahası içerisinde yer alan ve kalenin ortasından 11 metre uzaklığındaki penaltı noktasından kullanılmaktadır.

 

KARTLAR

Sarı kart uyarı niteliği taşırken; kırmızı kart o oyuncunun maçtan ihraç edildiği ve takımının kalan süreyi bir kişi eksik sürdüreceği anlamı taşır. Bir oyuncu aynı maç içinde iki sarı kart görürse, ikinci sarı kartın gösterilmesinin ardından kırmızı kartla cezalandırılır.

OFSAYT: Hücum yapan taraf olan mavi takımın en uçtaki oyuncusu ofsayta yakalanmıştır. Top hücuma geçen takımın oyuncusuna atıldığı sırada o oyuncunun rakip kale çizgisine toptan ve sonra ikinci rakip oyuncudan daha yakınsa ofsayt pozisyonundadır. Bu oyuncu oyuna veya rakibe müdahale ederek veya bulunduğu pozisyondan avantaj elde ederek aktif oyuna dahil oluyorsa ofsayt olarak cezalandırılır. Eğer bu oyuncu kendi yarı sahasında ise ofsayt gerçekleşmez.

 

TOPUN OYUNDA ve OYUN DIŞI OLMASI

Futbol maçları öncesinde her iki takım kaptanının katılımıyla hakem tarafından bir para atışı yapılır. Kazanan taraf, ilk yarıda hücum edeceği kaleyi seçerken, diğer taraf oyunun başlama vuruşunu yapma hakkı kazanır. Futbol karşılaşmaları, sahanın orta noktasına konulan topun maça başlayacak olan takımın herhangi bir oyuncusu tarafından vurulmasıyla başlar. Oyuna başlamadan önce her iki takım oyuncuları kendi sahalarında yer almak ve başlama vuruşunu yapan takımın rakiplerinin de toptan en az 9.15 metre uzakta bulunma zorunluluğu vardır. İkinci yarıda ise takımların kaleleri değiştirilir ve ikinci yarının başlama vuruşunu diğer takım yapar.

 

Başlama vuruşu: Her iki devreye başlarken ve atılan bir gol sonrası golü yiyen takım oyuncuları tarafından yapılır.

Taç atışı: Topun tamamının taç çizgisinden dışarı çıktığı yerden, çizgiyi geçmeden önce topa son dokunan oyuncunun rakibi tarafından yapılır. Atışı kullanacak oyuncu topu iki eli arasına alır ve ayakları taç çizgisinin üstünde veya gerisinde olmak koşuluyla başının arkasından ve üstünden topun oyun alanına gönderir.

 

Kale vuruşu: Topun tamamı hücum eden takımın bir oyuncusuna dokunduktan sonra kale çizgisini geçtiğinde rakip takım tarafından kendi kale alanı içerisinden yapılır.

 

Köşe vuruşu: Köşe vuruşu yapılırken topun sabit durması ve diğer takım oyuncularının toptan en az 9.15 metre uzakta olması gerekmektedir.

 

Endirekt serbest vuruş: Bir takım oyuncusunun kurallarda belirtilen ihlalleri yapması durumunda rakip takımın herhangi bir oyuncusu tarafında ihlalin gerçekleştiği yerden kullanılır. Rakip takım oyuncuları toptan en az 9.15 metre uzakta olmak zorundadır.

 

Direkt serbest vuruş: Bir takım oyuncusunun kurallarda belirtilen ihlalleri yapması durumunda rakip takımın herhangi bir oyuncusu tarafından ihlalin gerçekleştiği yerden kullanılır. Rakip takım oyuncuları toptan en az 9.15 metre uzakta olmak zorundadır.

 

Penaltı vuruşu: Direkt serbest vuruş gerektirecek ihlallerin, savunma yapan takımın ceza alanı içerisinde gerçekleştirilmesi durumunda yapılır. Vuruş; ceza alanı içerisinde, kaleden 11 metre uzaklıktaki penaltı noktasına konulan topa; vuruşu kullanacak oyuncu ile savunmadaki kaleci arasında hiçbir oyuncu olmaması koşuluyla gerçekleştirilir. İki oyuncu dışındaki diğer tüm oyuncular toptan en az 9.15 metre uzakta ve ceza alanı dışında olmak zorundadır.

 

Hakem atışı: Top oyundayken yazılı olmayan bir sebepten ötürü oyun hakem tarafından durdurulursa topun oyun durdurulduğu anda bulunduğu yerden yapılır. Topun yere değdiği an oyun tekrardan başlar.

 

BÖLGESEL FUTBOL KONFEDERASYONLARI

İsviçre’nin başkenti Zürih’te yer alan FIFA merkezine bağlı 6 adet bölgesel konfederasyon vardır.

Asya: Asya Futbol Konfederasyonu (AFC)

 

Afrika: Afrika Futbol Konfederasyonu (CAF)

 

Avrupa: Avrupa Futbol Federasyonları Birliği (UEFA)

 

Kuzey/Orta Amerika ve Karayipler: Kuzey, Orta Amerika ve Karayipler futbol Konfederasyonu (CONCACAF)

 

Okyanusya: Okyanusya Futbol Konfederasyonu (OFC)

 

Güney Amerika: Güney Amerika Futbol Konfederasyonu (CONMEBOL)

 

FIFA DÜNYA KUPASI

FIFA Dünya Kupası dört yılda bir düzenlenir. 1930 yılında düzenlenen ilk Dünya Kupası’nın şampiyonu Uruguay’dır. Son Dünya Kupası ise 12 Haziran – 13 Temmuz 2014 tarihleri arasında Brezilya’da yapılmış ve kupayı finalde Arjantin’i 1-0’lık skorla yenen Almanya kazanmıştır. Dünya Kupası’nda en başarılı ülke olan Brezilya, bu kupayı beş kere kazanmıştır.

 

Ulusal futbol karşılaşmaları, her ülkenin kendi futbol federasyonunun yönetiminde yapılır. Olimpiyat Oyunları’ndaki futbol karşılaşmaları ile Dünya Kupası gibi karşılaşmaları ise FIFA düzenler. Ayrıca her kıta konfederasyonu da kenti yetki alanında karşılaşmalar düzenler. UEFA’nın düzenlediği, UEFA Şampiyonlar Ligi ve UEFA Avrupa Ligi’dir.

 

Not: Yukarıdaki bilgiler Vikipedi ve TFF sitesinden alınarak, düzenlenmiştir.